Skip to main content

Wat betekent het MSC-keurmerk op een visproduct?

Wanneer u een product met het blauwe MSC‑keurmerk koopt, kiest u voor wilde vis uit een MSC‑gecertificeerde visserij. Deze is onafhankelijk gecontroleerd en voldoet aan de MSC‑eisen voor ecologisch duurzame visserij.

Een milieunorm voor visserijen

De MSC hanteert een milieunorm om duidelijkheid te scheppen over wat de certificering inhoudt en om te zorgen voor een eenduidige interpretatie bij consumenten en partners.

In wezen richt de MSC-certificering zich specifiek op de milieuprestaties van visserijen. Dit betekent dat wordt beoordeeld of vispopulaties op een duurzaam niveau worden bevist, of ecosystemen worden beschermd en of visserijen zodanig worden beheerd dat negatieve effecten op de oceaan tot een minimum worden beperkt. Door zich duidelijk te positioneren als een milieunorm, helpt de MSC verwarring te voorkomen met bredere duurzaamheidsclaims die ook sociale of economische aspecten kunnen omvatten.

Aan welke criteria voldoet duurzame visserij volgens MSC?

MSC‑gecertificeerde visserij voldoet aan drie basisvereisten:

  1. Visbestanden worden behouden
    Er mag slechts zoveel worden gevist als onder de gegeven omstandigheden ook weer kan aangroeien. Richtlijnen en wetenschappelijke beoordelingen van visbestanden door organisaties zoals de International Council for the Exploration of the Sea (ICES) of de Food and Agriculture Organization of the United Nations  (FAO) zijn daarbij bepalend. 
  2. Impact op het mariene ecosysteem wordt beperkt
    Ook MSC‑gecertificeerde visserij kan een impact hebben op het mariene milieu, maar deze mag geen onomkeerbare of langdurige negatieve gevolgen hebben voor het ecosysteem.
    Er kan bijvangst zijn, maar deze mag niet zo groot zijn dat de gezondheid van het bestand op lange termijn in gevaar komt. Bodemvisserij kan worden gecertificeerd, maar alleen als dit geen blijvende schade veroorzaakt aan de zeebodem en de organismen die daar leven.
  3. Visserij wordt gereguleerd en gecontroleerd
    Wetten worden nageleefd en de impact van visserij op het ecosysteem wordt gemonitord. Vangsten en activiteiten worden gereguleerd op basis van duidelijke regels en wetenschappelijke gegevens.
Het verminderen van de impact van visserij op het mariene ecosysteem en het waarborgen van stabiele visbestanden staan centraal in de MSC‑certificering. Dit maakt duurzame visserij mogelijk volgens de MSC‑milieustandaard. Daarom spreken we ook van “ecologisch duurzame visserij”.

Criterium 1: Visbestanden worden behouden

Er mag alleen zoveel worden gevist dat het beviste bestand op lange termijn een gezonde omvang behoudt.

Onafhankelijke beoordelaars controleren of de vangsthoeveelheden voldoen aan wetenschappelijke richtlijnen en duurzaam zijn, of het beviste bestand groot genoeg is om zich voort te planten en of er een langetermijnbeheerstrategie bestaat om deze doelen te bereiken.

Wanneer er op een verzwakt bestand wordt gevist, moet er duidelijk bewijs zijn dat een herstelplan wordt nageleefd en effectief is.

Voor soorten die – zoals krill – een belangrijke voedselbron vormen voor veel andere vis- en zeesoorten, zijn de eisen van de MSC‑milieustandaard extra voorzichtig. Deze bestanden moeten groot genoeg blijven om hun ecologische rol als voedselbron voor grotere roofdieren te blijven vervullen.

 

Criterium 2: Impact op het mariene ecosysteem wordt beperkt

MSC gecertificeerde visserij mag geen ernstige of onomkeerbare schade toebrengen aan het mariene ecosysteem. Dit omvat met name:

Bijvangst

Bijvangst – dat wil zeggen vissen of andere zeedieren die onbedoeld worden gevangen – is vaak moeilijk te vermijden, omdat vissen in zee meestal samen met andere vissen en zeedieren voorkomen.

Bij MSC gecertificeerde visserij mag de hoeveelheid bijvangst echter alleen zo hoog zijn dat de betrokken populatie daardoor niet in gevaar komt of wordt belemmerd in haar herstel.

Bedreigde en kwetsbare soorten

In het kader van elke MSC certificering controleren onafhankelijke beoordelaars ook de mogelijke impact van de visserij op:

  • Bedreigde, kwetsbare of beschermde soorten
  • Zeezoogdieren, vogels, amfibieën en reptielen

MSC gecertificeerde visserij mag de beschermingsdoelstellingen voor deze soorten en het herstel van hun populaties niet in gevaar brengen. Daarnaast moeten concrete maatregelen worden genomen om bijvangst te vermijden of om onbedoeld gevangen dieren levend terug te zetten.

Zee- en oceaanbodem

MSC gecertificeerde visserij mag de structuur en functie van leefgebieden op de zeebodem niet ernstig of onomkeerbaar beschadigen.

Om de impact van visserij op de zeebodem te beoordelen, houden onafhankelijke beoordelaars onder andere rekening met het type, de eigenschappen en het gebruik van het visgerei, de kwetsbaarheid van de beviste zeebodem en de aanwezigheid van beschermingsmaatregelen voor gevoelige habitats en ecosystemen.

Het mariene ecosysteem als geheel

MSC gecertificeerde visserij mag het ecosysteem waarin wordt gevist – inclusief voedselketens en belangrijke habitats – geen ernstige of onomkeerbare schade toebrengen.

Daarnaast moet worden voorkomen dat netten en ander visgerei op zee verloren gaan of worden achtergelaten, omdat dit niet alleen de oceaan vervuilt, maar ook een risico vormt voor zeedieren die erin verstrikt kunnen raken.

 

Criterium 3: Visserij wordt gereguleerd en gecontroleerd

Drie aspecten zijn daarbij bijzonder belangrijk:

Juridisch en institutioneel kader

MSC‑gecertificeerde visserij moet alle relevante lokale, nationale en internationale wetgeving naleven. Voor visbestanden waarvan het leefgebied zich uitstrekt over de wateren van meerdere landen of die in internationale wateren worden bevist, moet er een effectieve samenwerking bestaan tussen alle landen die op deze soorten vissen.

Visserijstrategie

MSC‑gecertificeerde visserij is gebaseerd op effectieve visserijstrategieën. Deze kenmerken zich door duidelijk gedefinieerde doelstellingen, besluitvormingsprocessen en maatregelen, zoals quota of seizoenssluitingen van visgebieden. De strategieën moeten een ecologisch duurzame benutting van het visgebied waarborgen.

Monitoring en controle

MSC‑gecertificeerde visserij is gebaseerd op voortdurende monitoring en beoordeling van visbestanden, vangsthoeveelheden en de milieueffecten van de visserij.

Visserijstrategieën en beschermingsmaatregelen worden regelmatig geëvalueerd. Wanneer nieuwe wetenschappelijke inzichten of veranderende milieuomstandigheden zich voordoen, worden deze aangepast.

 

De meest recente versie van de MSC‑milieustandaard kan hier worden geraadpleegd. De MSC‑milieustandaard bevat alle eisen waarop visserijen door onafhankelijke beoordelaars worden beoordeeld wanneer zij een MSC‑certificering aanvragen.

Dit betekent voor u:

Wanneer u bij het kopen van vis let op het blauwe MSC‑keurmerk, komt uw vis uit een niet overbevist bestand en uit ecologisch duurzame visserij.

Wat verstaat msc onder de term “visserij”?

Met de term "visserij" wordt geen visserijbedrijf bedoeld. Het begrip visserij van MSC is gebaseerd op de definitie van de Voedsel- en Landbouworganisatie van de Verenigde Naties (FAO): de term "visserij" verwijst naar het geheel van vangstactiviteiten

  • gericht op een specifieke vissoort
  • in een bepaald vangstgebied
  • met een specifieke vangstmethode

Een visserijbedrijf kan meerdere visserijen omvatten – sommige gecertificeerd, andere niet. Alleen vis uit een gecertificeerde visserij mag het MSC‑keurmerk dragen.

Elke visserij wereldwijd kan worden beoordeeld op basis van de eisen van de MSC‑milieustandaard – ongeacht de omvang of het land waarin zij actief is. Als een visserijbedrijf uit meerdere visserijen bestaat die verschillende vissoorten vangen, hoeven niet per se alle visserijen gecertificeerd te zijn.

Sommige visserijen vallen buiten het toepassingsgebied van het MSC‑programma. Dit geldt voor aquacultuurbedrijven, omdat het MSC‑programma alleen betrekking heeft op wildvangst. Ook visserijen die gericht vissen op zeevogels, vogels, amfibieën of reptielen zijn uitgesloten, evenals visserijen die gebruikmaken van explosieven of gif.

Ook visserijen die zijn veroordeeld voor dwangarbeid, kinderarbeid of het verwijderen van haaienvinnen (shark finning) zijn uitgesloten van het MSC‑programma.

Dit betekent voor u:

Het MSC‑keurmerk laat zien dat uw vis is gevangen volgens de eisen van de MSC‑milieustandaard.

Hoe wordt er bij msc gecontroleerd, gecertificeerd en getoetst?

Achter elke MSC‑certificering zit een uitgebreid beoordelingsproces. Onafhankelijke auditors en experts beoordelen of de visserijactiviteiten die gecertificeerd moeten worden voldoen aan alle milieueisen van MSC.

Verloop van het certificeringsproces

Elke MSC‑certificering moet transparant, objectief en wetenschappelijk onderbouwd zijn.

De beoordeling van een visserij wordt uitgevoerd door onafhankelijke, externe auditors, en niet door MSC zelf. Deze auditors werken bij erkende certificeringsinstanties, vergelijkbaar met de keuring van auto’s. Zij zijn geaccrediteerd volgens internationale normen – met name ISO 17065, de wereldwijde standaard voor certificeringsinstanties, en ISO 19011, de norm die beoordelingsprocessen regelt. Dit zorgt ervoor dat ook de auditors worden gecontroleerd op deskundigheid en onpartijdigheid.

Binnen elk beoordelingsproces van een visserij wordt het werk van de auditors eveneens gecontroleerd door verschillende instanties, waaronder twee onafhankelijke wetenschappelijke beoordelaars. NGO’s hebben de mogelijkheid om informatie aan te leveren, de beoordelingen te becommentariëren en indien nodig bezwaar in te dienen.

Alle beoordelingsstappen, evenals het eindresultaat, zijn openbaar en beschikbaar op de website van MSC.

 

Beoordelingsschema van de MSC milieustandaard

De MSC milieustandaard – ons kader met eisen voor ecologisch duurzame visserij – werd ontwikkeld met de betrokkenheid van meer dan 200 internationale experts uit de wetenschap, de visserijsector en milieuorganisaties. De standaard omvat drie hoofdcategorieën (zie hierboven), die op hun beurt zijn onderverdeeld in 25 afzonderlijke criteria.

Voor een MSC certificering moet een visserij voor elk individueel criterium minstens 60 punten behalen – gemiddeld over alle criteria is zelfs een score van minstens 80 punten vereist.

Als auditors voor een individueel criterium wel meer dan 60, maar minder dan 80 punten toekennen, is de visserij verplicht zich binnen een vastgestelde periode te verbeteren op dit criterium. Hiervoor krijgt zij een specifieke certificeringsvoorwaarde opgelegd. Dergelijke voorwaarden komen bijvoorbeeld ook voor binnen de biologische certificering. Ze vormen een belangrijk instrument om voortdurende verbeteringen te stimuleren, ook bij visserijen die al duurzaam opereren. Of aan deze voorwaarden wordt voldaan, wordt gecontroleerd via jaarlijkse audits. Indien de voorwaarden niet worden nageleefd, wordt het MSC keurmerk ingetrokken.

 

Doorlopende controle na certificering

MSC vereist een voortdurende controle van gecertificeerde visserijactiviteiten. Naast de jaarlijkse controle-audits die binnen het MSC proces verplicht zijn, vinden er ook in de dagelijkse praktijk regelmatige controles plaats door onafhankelijke instanties – bijvoorbeeld via landingscontroles in havens of door visserijwaarnemers aan boord van vissersschepen.

Dit betekent voor u:

Het MSC‑keurmerk is niet gebaseerd op een belofte van een merk of op het woord van MSC, maar op onafhankelijke controles, voortdurende monitoring en een internationaal erkende standaard.

Is een msc‑certificering permanent?

Nee. Ook nadat het MSC‑keurmerk is toegekend, worden de gecertificeerde visserijactiviteiten regelmatig gecontroleerd. Als blijkt dat niet langer aan de eisen van de MSC‑milieustandaard wordt voldaan, verliest de visserij het MSC‑keurmerk.

Uiterlijk na vijf jaar verloopt elke MSC‑certificering en is een volledige herbeoordeling van de visserij nodig.

Dit betekent voor u:

Het blauwe MSC‑keurmerk wordt niet permanent of automatisch toegekend – het moet telkens opnieuw worden bevestigd.


Wat het msc-keurmerk omvat – en wat niet

Een MSC-certificering beoordeelt de ecologische impact van visserij. Het doel is het behoud van visbestanden, het beschermen van intacte ecosystemen en een wetenschappelijk onderbouwde regulering van visserijactiviteiten.

Sociale normen en arbeidsomstandigheden maken geen deel uit van de certificering. Ook aspecten zoals verpakking of de CO₂-voetafdruk van het eindproduct worden niet beoordeeld.

Dit betekent voor u:

Het MSC-keurmerk geeft u de zekerheid dat uw visproduct afkomstig is uit visserij waarbij visbestanden worden behouden en de impact op het mariene ecosysteem wordt beperkt.


Hoe wordt msc-gecertificeerde vis in de keten gecontroleerd?

 

Vis uit MSC‑gecertificeerde visserij moet gedurende het volledige verwerkings- en transportproces gescheiden blijven van niet-gecertificeerde vis. Zo wordt vermenging van gecertificeerde en niet-gecertificeerde producten voorkomen.

Dit is vastgelegd in de MSC‑ketenstandaard, die bepaalt dat elk bedrijf dat MSC‑gecertificeerde vis verwerkt of verkoopt, gecertificeerd moet zijn. Onafhankelijke auditors controleren de bedrijven in de keten regelmatig.

Ocean to Plate

Dit betekent voor u:

Wanneer u het blauwe MSC‑keurmerk op een visproduct ziet, kunt u erop vertrouwen dat dit aantoonbaar afkomstig is uit een MSC‑gecertificeerde visserij.


Het MSC-keurmerk: door experts ontwikkelde standaarden en meetbaar resultaat

De MSC‑milieustandaard is gebaseerd op de gedragscode van de Verenigde Naties voor duurzame visserij. Deze is, net als de MSC‑ketenstandaard, ontwikkeld met de betrokkenheid van internationale experts uit de visserij, wetenschap, milieubescherming en handel en wordt regelmatig via een vast proces gecontroleerd en geactualiseerd.

De MSC‑milieustandaard wordt beschouwd als de strengste en meest erkende wereldwijde standaard voor ecologisch duurzame visserij. MSC behaalde in de onafhankelijke beoordeling van de Global Sustainable Seafood Initiative (GSSI) de hoogste score van alle beoordeelde standaarden voor wildvangstvisserij en is de enige standaard die volledig voldoet aan zowel de eisen van de Food and Agriculture Organization of the United Nations (FAO) als aan die van de keurmerkorganisatie International Social and Environmental Accreditation and Labelling (ISEAL Alliance). MSC is de enige wereldwijd toegepaste standaard voor duurzame wildvangstvisserij.

Al bijna 30 jaar werkt MSC samen met visserijen over de hele wereld. De hoge eisen van de MSC‑milieustandaard vormen een belangrijke stimulans voor vooruitgang in ecologisch duurzame visserij.

Dit betekent voor u:

MSC stelt wereldwijd erkende, hoge normen voor duurzame visserij. Het MSC‑keurmerk helpt u om wildgevangen vis uit ecologisch duurzame visserij te herkennen.